گفتگو با کارشناسانعضویت در خبرنامه
جستجوی هتل
از تاریخ
به مدت

قلعه باستانی 'زیویه'، جهانی که جهانی نشده

سنندج- ایرنا- قلعه باستانی زیویه سقز که فقط بخش هایی از آن باقی مانده، نه تنها به نامی بی نشان در تاریخ کردستان تبدیل شده است بلکه جهانیان نیز فقط نام آن را شنیده اند و تعدادی از آثارش را در موزه ها با چشم لمس کرده اند.
قلعه باستانی 'زیویه'، جهانی که جهانی نشده
به گزارش ایرنا، این اثر که روزگاری شکوه تاریخ چند هزار ساله منطقه را ترجمه می کرد، امروز به دلیل نبود مطالب و آثار علمی به زبان های زنده دنیا مورد بی مهری است. 
مسوول پایگاه میراث فرهنگی زیویه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا این بی مهری را به این شیوه بازگو کرد: برای ثبت جهانی زیویه، داشتن اطلاعات علمی از اثر بسیار سودمند است ولی متاسفانه مدت ها پیش از انقلاب با حفاری تجاری به غارت آثار آن پرداختند و اطلاعاتی که تولید شد بر اساس اشیایی بود که به زیویه منتسب بود ولی بافت باستان شناختی آنها نامشخص است. 
علی هژبری با بیان اینکه زیرساخت های علمی و فرهنگی برای ثبت جهانی این اثر آماده نیست تاکید کرد این اثر تا جهانی شدن فاصله دارد. 
وی که از سال گذشته با استقرار در این پایگاه در روستای زیویه همراه خود و خانواده برای جمع آوری اطلاعات علمی این اثر، همایش برگزار کرد و بروشور و کتاب چاپ می کند بر این عقیده است که ثبت جهانی یک اثر توسط یونسکو یک روند علمی فرهنگی است تا یک ابزار سیاسی. 
او زیویه را یکی از منحصر بفردترین سایت های عصر آهن شمال غرب ایران برشمرد و ادامه داد: اطلاعات علمی دقیق ما در مورد ماناها بسیار محدود است و زیویه از معدود آثار کاوش شده از دوره مانایی است که علاوه بر اینکه قابلیت ایجاد مرکز ماناشناسی در غرب کشور را دارد قابلیت ثبت جهانی آن نیز بالاست. 
او با بیان اقدامات انجام شده در گذشته و مقایسه آن با دیگر آثار عنوان کرد: با وجود کاوش های زیاد و مشخص شدن بخشی از آثار معماری و به دست آمدن مواد باستانی از لایه های آن هیچ اطلاعاتی در قالب کتاب در خصوص محوطه آن منتشر نشد در حالی که در همان دوره 'حسنلو' از آثار تاریخی در حاشیه دریاچه ارومیه کاوش شد و در هشت فصل کتاب های گوناگون و مقاله های بسیاری در مورد آن منتشر گردید. 
این فعال حوزه گردشگری و میراث فرهنگی به تلاش برای شناساندن قلعه باستانی'زیویه' به جهانیان به همت پایگاه میراث فرهنگی زیویه و نهادهای علمی شهرستان سقز امیدوار است و گفت: برگزاری سلسله نشست های تخصصی تحت عنوان زیویه شناسی از سال 94 با حضور دکتر مهرداد ملک زاده، مادشناس بزرگ ایرانی، یوسف حسن زاده، ماناشناس موزه ملی و بنده آغاز شد و دومین برنامه نیز آن با حضور دکتر محمد رضا قدری و دکتر سالار صالحیه دانشجوی دکترای باستان شناسی در روز 27 اردیبهشت در دانشگاه پیام نور انجام خواهد شد. 
وی با اذعان به اینکه مقاله هایی که حاصل فعالیت های علمی باستان شناسی پیرامون محوطه زیویه در کشور منتشر شده باشد به تعداد انگشتان یک دست نیز نیست خاطرنشان کرد: پس برگزاری شش سلسله نشست، برای معرفی بهتر، مجموعه مقاله های زیویه در قالب کتاب منتشر می شود. 
و این روایت اثری است که در 55 کیلومتری جنوب شرقی سقز بر روی تپه ای نسبتا بلند بنا شده است و در صورتی که کاوشی دقیق در این تپه صورت گیرد قدمت سقز به شش تا هفت هزار سال قبل افزایش خواهد یافت، کاوشی که علیرضا آذرشب معاون میراث اداره و رسول اشتودان مدیر کل قبلی میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کردستان کمبود اعتبار را سدی برای این امر برشمرده بودند. 
با این وجود این مسائل در حالی مطرح است که بر اساس اطلاعات سالانه فقط یک اثر در یونسکو به ثبت جهانی خواهد رسید و اکنون 650 اثر با زیویه در نوبت هستند. 
و این سخن گفتن در مورد عظمت اثری است که در گذشته و به صورت غیر مجاز، اشیای زیادی از جمله قطعات عاج منقوش به نقوش حیوانی و صحنه شکار اساطیر - که نقش برجسته آبیدر سنندج طراحی، بزرگ نمایی و ساخته شده است - گردنبند طلا و سر عقاب طلایی در اثر حفاری از آن به دست آمده و بعضی از آنها زینت بخش موزه های داخلی و خارجی هستند. 
این قلعه تاریخی و باستانی 3500 ساله که آثار آن مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است، یکی از شاهکارهای معماری بشریت پیش از میلاد است و به دلیل توجه نامناسب در آستانه تخریب و نابودی قرار دارد و شاید تا جهانی شدن به دلیل کمبود اعتبار و صف طولانی نوبت، نامی از آن باقی نماند. 
در تاریخ باستان شناسی ایران در مورد این اثر آمده است: اولین عملیات باستان شناسی در این منطقه توسط 'رابرت رایسون' آمریکایی در سال 1945 انجام گرفت و در فاصله سال های 1323 تا 1325 یک یهودی به نام' ایوب رب النوع' به مدت هشت سال اقدام به کاوش در این تپه کرد که متاسفانه صدمه های جبران ناپذیری متوجه این اثر باستانی شد و بیش از 80 درصد تپه زیویه مورد اکتشاف قرار گرفت و هدف این گروه تنها پیدا کردن اشیاء و آثار تاریخی برای فروش و تجارت بود. 
در سال 1354 نیز نصرالله معتمدی کاوش و بررسی اشیای کشف شده را آغاز کرد و فعالیت وی در دو فاصله زمانی تا سال 1373 ادامه یافت، در دور دوم فعالیت های باستان شناسی معتمدی که شش سال به طول انجامید آثار بسیار ارزشمندی در آن کشف شد. 
فعالیت های باستان شناسی در تپه باستانی زیویه از سال 1378 توسط سیمین لک پور ادامه پیدا کرد و وی نیز حدود 11 فصل در این منطقه فعالیت های باستان شناسی و کاوش خود را ادامه داد، در این مدت راه پله های سنگی، فضاهای جانبی و تالار ستون دار که از شاخص ترین بخش های آن است نیز کشف شد. 
تالار ستون دار تپه باستانی زیویه دارای 16 ستون در دو ردیف 8 عددی است که پایه ستون ها سنگ و خود ستون ها نیز از خشت بوده اند که متاسفانه هم اکنون از ستون ها هیچگونه اثری باقی نمانده است. 
فعالیت های باستان شناسی و محافظتی این اثر باستانی در سال 82 متوقف و پس از وقفه ای چهار ساله دوباره از اواخر سال 86 از سر گرفته شد که اکنون هم متوقف است. 

بی تردید سخن بسیار و عمل کم است، آنچه که برای این یادگار ماناها باید در سرلوحه دولت باشد تدبیر جهت تسریع در شناخت آن به جهانیان در قالب اختصاص اعتبار جهت انجام کاوش و ثبت گزارش ها و مطالعه های آن در قالب کتاب به زبان های زنده دنیا از جمله انگلیسی است تا جهان عظمت آن را دریابد آیا ما آن را دریافته ایم تا جهان آن را دریابد. 

منبع خبر : خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا) 

http://www.irna.ir/fa/News/82075197/ 

ورود به سفرهای طلایی
نام کاربری و رمز عبور خود را وارد نمایید
فراموشی رمز عبور
ثبت نام
newsletter
سفرهای طلایی بهره‌مندی از ۱۰ تا ۷۰٪ تخفیف، با عضویت در خبرنامه سفرهای طلایی

 سامانه رزرو هتل سفرهای طلایی، به شما این امکان را می‌دهد تا از بهترین قیمت هتل‌ها در سطح ایران، در کوتاه‌ترین زمان مطلع شوید.


برای اطلاع از بهترین تخفیف‌های هتل‌های ایران ایمیل و شماره تلفن همراه خود را وارد کنید. 

ممنونم، بعدا عضو می‌شوم